Philadelphia (Alaşehir)

Alaşehir'in içindeki antik kent

Philadelphia'nın kalıntıları, modern Alaşehir'in dışında donmuş tek bir ören yeri değildir. Kültür Portalı, Toptepe ve Gevurtepe'de tarih öncesi izlerden, kent merkezindeki Bizans kapısı ve St Jean Kilisesi'ne uzanan bir dağılım tarif eder. Bu yüzden burada sokak, sur, ibadet mekânı ve gündelik kent hayatı aynı okumanın parçalarıdır.

Attalos'un kardeşlik adı

Resmî kayda göre Pergamon Kralı II. Attalos, MÖ 159-138 arasında bu kenti kardeşi II. Eumenes'e bağlılığını vurgulayan Philadelphos adıyla kurdu. Roma döneminde 'Küçük Atina' diye anılması, adın ardındaki hanedan ilişkisinden sonra kentin başka bir kültürel ağ içinde de tanındığını gösterir.

Yedi Kilise ve Bizans kentinin izleri

Philadelphia, Hristiyanlık tarihindeki Yedi Kilise anlatısında yer alır. Kaynak, 11. yüzyılda surların yenilendiğini; doğu kapısının ve üç ayaklı St Jean Kilisesi'nin bugün kent merkezinde görülebildiğini bildirir. Bu katman, yeri yalnızca Roma anıtlarıyla değil, geç antik çağ ve Bizans'ın inanç, savunma ve mahalle ölçeğiyle birlikte anlatır.

Dağınık buluntuları birlikte görmek

1980'de tiyatro, tapınak ve stadyum alanlarında yapılan kısmi çalışmalar, Philadelphia'nın henüz tamamlanmış bir arkeolojik anlatı olmadığını hatırlatır. Bu dosya, yeni kazı, koruma ya da ziyaret düzenlemesi bilgilerini yalnızca tarihli kurum veya akademik yayına dayandığında ekleyecek; görünür olmayan alanları kesinmiş gibi anlatmayacaktır.

Gediz hattının yaşayan düğümü

Philadelphia'yı Sardes ve Kula ile birlikte okumak, İç Ege'yi tekil anıtlar yerine ova, geçit, kent ve inanç ağlarıyla kavramaya yardım eder. Envanter geldiğinde sur, kapı, kilise, tiyatro ve tarih öncesi tepeler, aynı yer dosyasında ayrı koordinatlı ama ilişkili kayıtlar olacaktır.

Bağlantılı duraklar

• Sardes
• Kula Jeoparkı
• Dumlupınar

Bu durağın geçtiği hikâyeler

• Gediz'in üç eşiği: Sardes, Kula ve Alaşehir

Kaynaklar

• Kültür Portalı · Philadelphia